مجله نقد فیلمگردی
فیلم شناسینقد مستند

نقد مستند «جاشوآ نوجوانی در برابر یک ابرقدرت»؛ برای دموکراسی و آزادی

مستند «جاشوا نوجوانی در مقابل ابر قدرت» Joshua: Teenager vs. Superpower به کارگردانی Joe Piscatella محصول کشور آمریکا در سال 2017 ساخته شده و روایت یک دانش آموز چینی است که مقابل عهد شکنی حزب کمونیست چین ایستادگی می‌کند.

استعداد رهبری هم می‌تواند ذاتی باشد و هم می‌توان آن را به‌صورت اکتسابی فرا گرفت، ولی بعضی اوقات این استعداد به نحوی ظهور پیدا می‌کند که حتی اگر خود شخص هم بخواهد به سختی می‌تواند مانع از بروز آن شود (اگر چه مقامات ناراضی ممکن است به شدت برای جلوگیری از بروز آن تلاش کنند). مستند «جاشوآ نوجوانی در برابر یک ابرقدرت» به بررسی دوران فعالیت اجتماعی یک دانشجوی اهل هنگ‌کنگ می‌پردازد که از سن سیزده‌سالگی نسبت به دخالت‌های چین حساسیت پیدا کرده و تبدیل به نمادی برای حمایت از دموکراسی شده است. این مستند اعتراضی که دومین اثر «جو پیسکاتلا» است ماهیتی هیجان‌انگیز و الهام‌بخش دارد و احتمالاً در سراسر جهان (به‌جز چین) مورد توجه و پذیرش توزیع‌کنندگان و مخاطبان قرار خواهد گرفت. نت‌فلیکس در جشنواره فیلم ساندنس، حق پخش این فیلم را تهیه کرده بود.

پیسکاتلا قبلاً در سال ۲۰۱۳ فیلم «دخترشیکاگو: شبکه‌های اجتماعی به یک دیکتاتور حمله می‌کنند» را ساخته بود. آن فیلم هم در مورد یک نوجوان معمولی بود که نقشی استثنائی در نهضتی سیاسی بر عهده گرفته بود، در فیلم مذکور یک دانشجوی سال اولی آمریکایی دست به فعالیت‌هایی برای هماهنگی شورشیان سوری می‌زد.

اما «جاشوا وانگ» لاغر و عینکی در همان مکانی زندگی می‌کند که برای آزادی‌اش مبارزه می‌کند. او زمانی که هنگ‌کنگ بعد از ۱۵۰ سال فعالیت به عنوان یکی از مستعمرات بریتانیا به چین بازگردانده شده بود، هنوز به دنیا نیامده بود. چینِ کمونیست که احساس کرده بود شهروندان هنگ‌کنگ ترس و تردید زیادی دارند وعده داده بود هنگ‌کنگ طی نیم‌قرن آینده استقلال و اختیارات فراوانی خواهد داشت تا از مهاجرت نخبگان آن منطقه که ضامن اقتصاد قوی آنجا بودند، جلوگیری کند.

جاشوا نوجوان در مقابل ابر قدرت
جاشوا نوجوان در مقابل ابر قدرت

ولی تعهد چینی‌ها به رعایت این اصل «یک کشور، دو نظام مختلف» از سال ۲۰۱۲ زیر سؤال رفت، در آن سال چین قصد داشت یک نظام «آموزش ملی» را اجرایی نماید که با «تفکرات غیر میهن‌پرستانه» در جوانان مبارزه می‌کرد. والدین حمایتگر ولی غیرسیاسی وانگ شگفت‌زده شدند وقتی دیدند پسرشان نسبت به این پروپاگاندای نهادی شده، شدیداً احساس توهین کرده و خودش هم گروهی از فعالین اجتماعی را پایه‌گذاری نموده تا با این کار مبارزه کنند.

سازمان «اسکولاریسم» که توسط او و دیگر دانشجویان پایه‌گذاری شد –اگرچه همه اذعان دارند وانگ معمار اصلی و قوه محرکه آن بوده است – در آن زمان نوپا بود و فعالیت محدودی داشت. مدتی نگذشت که نوجوانان عضو آن جزواتی به عابرین می‌دادند. وانگ شخصاً با «لئون چون بینگ» رئیس اجرایی منطقه هنگ‌کنگ برخورد کرده بود، لئونگ کسی بود که اطاعت‌پذیری مشهودش از پکن، برای خیلی‌ها نشانه از دست رفتن توان هنگ‌کنگ در کنترل سرنوشت خودش بود. رد محترمانه درخواست‌های متوقف ساختن «برنامه شستشوی مغرها» از سوی لئونگ، باعث شد تا تلاش دانشجوها شدیدتر شود. آن‌ها در نهایت ترتیب اعتصابی را دادند و اخبار شوکه کننده آن باعث دستیابی آن‌ها به هدفشان شد: این اعتصاب پکن را وادار کرد از سیاستش عقب‌نشینی کند.

این پیروزی موجب شد تا وانگ و یارانش در موقعیتی قرار بگیرند که بتوانند نقشی مهم در جنبش یک استاد حقوق دانشگاه به اسم «بنی تای» بازی کنند که برای دستیابی فراگیر به حق رای تلاش می‌کردند. این جنبش که این بار هم حامیان فراوانی پیدا کند، تهدید جدی‌تری برای چین بود، به همین خاطر با پاسخ شدیدتری روبرو شد. در مقطعی وانگ و دیگران مورد تعقیب پلیس قرار گرفته، دستگیر و بازجویی شدند. «ناپدید شدن» بعضی از فعالان حامی دموکراسی که احتمالاً توسط پکن ربوده شده بودند، خطرات این درگیری در حال وقوع را به خوبی نشان می‌دهد.

در پایان «جاشوآ: نوجوانی در برابر یک ابرقدرت» وانگ و یارانش با ناراحتی فراوان، سازمان اسکولاریسم را منحل می‌کنند. اما منحل کردن سازمان فقط به این علت است که آن‌ها دیگر بالغ شده‌اند و باید به جلو حرکت کنند، آن‌ها یک حزب سیاسی جدید به اسم «دموسیستو» تأسیس می‌کنند که در آن به مبارزاتشان برای استقلال هنگ‌کنگ ادامه می‌دهند، آن‌ها این کار را با معرفی نامزدهای انتخاباتی برای پست‌های انتخابی انجام می‌دهند.

دانلود Joshua: Teenager vs. Superpower
جاشوآ نوجوانی در برابر یک ابرقدرت

وانگ ممکن است –مانند شخصیت یکی دیگر از فیلم‌های جشنواره فیلم ساندنس ۲۰۱۷ به اسم «دولورس هوئرتا»- پسربچه‌ای عجیب و غریب به نظر برسد، اما او یک استراتژیست و سازمان‌دهنده خستگی‌ناپذیر و مدام در حال فعالیت است که حتی همکاران نزدیکش هم مانند او روی آرمانشان تمرکز و تعصب ندارند. شخصی که هم‌زمان از فعالیت‌های او تعجب کرده و ترسیده بود، به او لقب «روبات» داده بود.

البته او هنوز خیلی جوان است و ممکن است در زندگی‌اش تغییرات زیادی پیش بیاید، اما انتظار می‌رود در آینده هم تمرکز او هم همیشه بر روی منفعت عمومی باشد. توانایی او در سخنرانی کردن برای جمعیت‌های بزرگ از همان سن نوجوانی چیزی است که بعضی وقت‌ها ترسناک به نظر می‌رسد.

گفته شده است که وانگ مانند دیگر یارانش در هنگ‌کنگ، نقش یک خلع سلاح کننده را دارند. پیسکاتلا و تدوینگرش «متیو سلتان» با ترکیب اخبار، شبکه‌های اجتماعی، تصاویر اختصاصی و ویدئوهایی که با دوربین تلفن همراه تظاهرکنندگان گرفته شده است، چنان روایت هیجان‌انگیزی از ماجرا ساخته‌اند که بیننده حس می‌کند خودش در آنجا حضور دارد، این روایت مراحل تبدیل آرمان‌گرایی «خام» به یک جنبش محبوب و اثرگذار را ثبت و ضبط کرده است. در هر جایی که بالغین در مورد «اثرگذاری» با کودکان صحبت می‌کنند، این فیلم را می‌توان به عنوان مثالی بارز نشان داد.

مترجم: رضا فرشید

کپی برداری و نقل این مطلب تنها با ذکر نام بلاگ سینمامارکت جایز می باشد.
منبع
ورایتی
برچسب ها
نمایش بیشتر

همچنین بخوانید

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

بستن