فیلم شناسینقد فیلم

نقد مستند «خانه ای برای تو»: سال‌های عاشقیِ احمد

نقدی بر مستند «خانه‌ای برای تو» ساخته مهدی بخشی مقدم از آثار بخش مسابقه مستند سی و هفتمین جشنواره فیلم فجر

احمد، جوانی است از اهالی رشت. در حالیکه عمر زندگی مشترکش به ۱.۵ سال نمی‌رسد، متوجه می‌شود که دچار سرطان شده است. مستند «خانه‌ای برای تو» روایت دو سال همراهی تیم مستندساز با شرایط سخت زندگی احمد است. شرایطی که از یک سو لحظات امیدواری و ناامیدی احمد از ادامه زندگی را نشان می‌دهد و از سوی دیگر رویای ساختن خانه‌ای برای همسرش را به تصویر می‌کشد.

شاید بتوان بزرگت‌رین ابتلاء سال‌های گذشته سینمای مستند ایران را شیوع «پرتره زدگی» دانست. انبوه مستندهایی که با نگاهی جزئی نگر، برشی تاریک از زندگی سوژه‌هایی آسیب دیده را به تصویر می‌کشند و معمولاً در انتهای اثر مخاطب خود را با انباشتی از یاس و آشفتگی تنها می‌گذارند. اما «خانه‌ای برای تو» قصه‌اش فرق می‌کند. درست است که احمد، در اوج جوانی و شکوفایی در حال پژمردن است ولی امیدی الهام‌بخش به ادامه زندگی دارد. تا جایی که از یک سو بیماری، آجر آجر از دیوار زندگی احمد کم می‌کند و از سوی دیگر عشق احمد، آجر آجر دیوار زندگی را برای همسرش بالا می‌برد و همین آشنایی‌زدایی است که «خانه‌ای برای تو» را به اثری متفاوت در مستندهای سال‌های گذشته سینمای ایران تبدیل می‌کند. جایی که سوژه در حال مرگ مستند به جای یک «قربانی منفعل»، به یک «قهرمان فعال» تبدیل می‌شود و روزهای پایانی عمر خود را صرف ساختن رویاهای آینده همسرش می‌کند.

یکی از مهمترین عوامل تاثیرگذار در سینما، «تحول قهرمان در کشاکش پستی‌ها و بلندی‌های جهان اثر» است. به خاطر بسته بودن دست فیلمساز در مواجهه با واقعیت و همچنین محدودیتی به نام «گذر زمان»، معمولاً نشان دادن موقعیت سینماییِ «تحول» در سینمای مستند بسیار سخت و دور از دسترس است. اما می‌توان گفت بیشترین میزان تاثیرگذاری در سینما زمانی محقق می‌شود که در سینمای مستند بتوان تحول یک سوژه را به تصویر کشید. اینجاست که یکی دیگر از نکات بارز «خانه‌ای برای تو» نمود پیدا می‌کند. جایی که مهدی بخشی مقدم توانسته است در طول دو سال همراهی با سوژه‌اش، دوربین را از میانه تعاملات زندگی احمد و مشکلاتش حذف کند و با روایتی مشاهده‌گر، سیر تحولات زندگی احمد را به نحوی تاثیرگذار به تصویر بکشد.

به همین دلیل است که می‌توان گفت جایزه فیروزه‌ای جشنواره سینما حقیقت به حق شایسته «خانه‌ای برای تو» بوده است و می‌توان این مستند را هم در فرم و هم در محتوا، یکی از تاثیرگذارترین و الهام بخش‌ترین مستندهای سال‌های گذشته سینمای ایران دانست.

نویسنده: محمدصادق باطنی
برچسب ها
برای اطلاع و استفاده از سایر مطالب ما، به کانال تلگرام بلاگ سینمامارکت بپیوندید: کانال بلاگ سینمامارکت

همچنین بخوانید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن